3-181

3-181

Belgische Senaat

Handelingen

DONDERDAG 12 OKTOBER 2006 - NAMIDDAGVERGADERING

(Vervolg)

Vraag om uitleg van de heer Staf Nimmegeers aan de vice-eersteminister en minister van Binnenlandse Zaken en aan de minister van Buitenlandse Zaken over «de inschrijving van en de nationaliteitstoekenning voor Kosovaren die wettelijk in ons land verblijven» (nr. 3-1813)

De voorzitter. - Mevrouw Gisèle Mandaila Malamba, staatssecretaris voor het Gezin en Personen met een handicap, toegevoegd aan de minister van Sociale Zaken en Volksgezondheid, antwoordt.

De heer Staf Nimmegeers (SP.A-SPIRIT). - Sinds de oorlog in Kosovo eind jaren negentig zijn heel wat Kosovaren naar België gevlucht en hebben hier asiel gevraagd. Een flink aantal van hen heeft ondertussen een verblijfsvergunning ontvangen van onbeperkte of beperkte duur. Sommigen van hen worden echter geconfronteerd met problemen van administratief-juridische aard die hun leven hier erg verstoren. We zetten die problemen even op een rijtje.

De Servische autoriteiten, zowel in Servië zelf als via de ambassade hier in Brussel, weigeren nagenoeg systematisch aan inwoners uit de regio Kosovo officiële documenten te overhandigen, zoals bijvoorbeeld geboorte- en identiteitsbewijzen. Dat werd ons ook bevestigd door de Belgische ambassade in Belgrado. Bij gebrek aan zulke officiële documenten weigeren sommige gemeenten, zoals de stad Brussel, op de identiteitskaart de nationaliteit in te vullen, zelfs als die mensen over documenten beschikken die hen vroeger door de Kosovaarse autoriteiten werden overhandigd. Ook als de nationaliteit op de documenten van de dienst Vreemdelingenzaken vermeld staat, is dat voor sommige gemeenten nog onvoldoende. Nationaliteit onbepaald, wordt dan op de identiteitskaart vermeld. Merkwaardig is de uiteenlopende reactie van de gemeenten. Voor sommige gemeenten volstaan Kosovaarse documenten, of zelfs een verklaring op eer, terwijl andere gemeenten enkel officiële Servische documenten aanvaarden.

De betrokkenen kunnen niet naar hun geboorteland terugkeren om daar de ontbrekende documenten op te halen, want ze hebben geen recht op een internationaal paspoort. Reden: hun nationaliteit staat niet ingevuld op hun identiteitskaart. Van een vicieuze cirkel gesproken! Een bijkomend en pijnlijk gevolg op humanitair vlak is dat die mensen die Kosovo ontvlucht zijn hun familie die ze meestal al meer dan vijf jaar niet meer hebben gezien, niet kunnen gaan bezoeken.

We vernemen eveneens dat de VN-instanties die in Kosovo het administratieve beheer voorlopig waarnemen, al evenmin uitblinken in duidelijkheid en toegankelijkheid en dat het zeer moeilijk blijkt te zijn bij die instanties op een vlotte manier aan documenten te komen.

Een bijkomende onduidelijkheid is ten slotte de omschrijving van de nationaliteit van de Kosovaren. We hebben op hun documenten de meest uiteenlopende vermeldingen gelezen: Joegoslavië, Servië-Montenegro, Servië, Servië-Kosovo. Onduidelijkheid troef dus.

Met het oog op meer duidelijkheid en vooral rechtszekerheid ontving ik graag een antwoord op volgende vragen.

Welke documenten moeten personen die een verblijfsvergunning ontvingen, voorleggen om in een Belgische gemeente ingeschreven te raken en een identiteitskaart te ontvangen?

Klopt het dat de Servische autoriteiten het Kosovaren die in het buitenland verblijven, vrijwel onmogelijk maken aan officiële documenten te komen?

Hoe kunnen Kosovaren die hier wettelijk in een gemeente verblijven en die noodgedwongen niet over officiële identiteitsdocumenten beschikken, worden ingeschreven in hun gemeente, inclusief vermelding van hun nationaliteit?

Welke richtlijnen worden hieromtrent aan de gemeenten gegeven? Zijn die identiek voor alle gemeenten of krijgen ze ruimte om daar een eigen invulling aan te geven, zoals we dat nu in de praktijk vaststellen?

Welke documenten moeten de betrokkenen voorleggen om aan een internationaal paspoort te komen?

Wat is het officiële standpunt van België inzake de erkenning van Servië sinds Montenegro zich onafhankelijk verklaarde en hoe benoemt België nu de nationaliteit van inwoners van Kosovo?

En ten slotte een algemene vraag: welk advies geeft de minister aan Kosovaren die hier verblijven inzake het verwerven en gebruiken van officiële documenten?

Mevrouw Gisèle Mandaila Malamba, staatssecretaris voor het Gezin en Personen met een handicap, toegevoegd aan de minister van Sociale Zaken en Volksgezondheid. - Ik lees het antwoord van de minister.

Het is de regel dat een inschrijving in het vreemdelingenregister enkel mogelijk is op voorlegging van zowel een identiteitsbewijs als een geboorteakte.

Kosovo maakt nog steeds deel uit van de Servische republiek. Overeenkomstig het internationaal recht zijn personen afkomstig uit Kosovo dus nog steeds Servische onderdanen.

De directie-generaal Consulaire Zaken van de FOD Buitenlandse Zaken deelt mee geen weet te hebben van flagrante ongemotiveerde afwijzingen door de Servische autoriteiten indien personen afkomstig uit Kosovo officiële documenten aanvragen.

Personen afkomstig uit Kosovo die in het bezit gesteld wensen te worden van een bewijs van inschrijving in het vreemdelingenregister dienen zoals alle andere vreemdelingen hun identiteit te bewijzen aan de hand van officiële documenten. Indien een prangende humanitaire situatie een uitzondering wettigt kan de dienst Vreemdelingenzaken, wanneer de identiteit van de vreemdeling op basis van alternatieve bewijsstukken kan worden vastgesteld, een afwijking toestaan.

Bij de inschrijving in het vreemdelingenregister passen de gemeenten de richtlijnen toe die hen werden verstrekt door de algemene directie Instellingen en Bevolking en de algemene directie van de dienst Vreemdelingenzaken. Deze richtlijnen zijn identiek voor alle gemeenten. Indien een nationaliteit niet kan worden aangetoond op basis van een rechtsgeldig document dan is de nationaliteit `onbepaald'.

Volgens de inlichtingen die mij ter beschikking werden gesteld geven de Servische autoriteiten een internationale reispas af na voorlegging van:

Personen afkomstig uit Kosovo die praktische moeilijkheden ondervinden inzake het verwerven van documenten, kunnen met hun vragen en opmerkingen steeds terecht bij de dienst Vreemdelingenzaken en de FOD Buitenlandse Zaken. Vaak blijken die personen immers niet op de hoogte van de wijze waarop documenten dienen te worden aangevraagd.

De heer Staf Nimmegeers (SP.A-SPIRIT). - Ik dank de staatssecretaris voor het antwoord, dat ik grondig zal moeten herlezen om de draagwijdte te begrijpen.

Twee vragen zijn volgens mij nog niet beantwoord.

Hoe komt het dat de gemeenten de teksten zo uiteenlopend interpreteren? In Vlaanderen is de interpretatie veel soepeler dan in Brussel.

Ik mis nog altijd een duidelijk standpunt over de concrete noden van die mensen die we hier ooit bijna als helden hebben ontvangen.