|
|
Dierenrechtenextremisme - Landbouw - Veehouderijen - Geweldpleging - Cijfers en tendensen
extremisme
radicalisering
welzijn van dieren
landbouwonderneming
gerechtelijke vervolging
officiële statistiek
| 5/5/2022 | Verzending vraag (Einde van de antwoordtermijn: 9/6/2022) |
| 9/6/2022 | Antwoord |
Ook gesteld aan : schriftelijke vraag 7-1603
Ook gesteld aan : schriftelijke vraag 7-1604
In Nederland werden de voorbije jaren verschillende veehouders het slachtoffer van dierenrechtenextremisten. Een brandstichting bij een eendenslachterij in 2020 in Ermelo was volgens de directeur het werk van dierenrechtenactivisten. Zijn slachthuis was volgens hem al langer het doelwit van intimidatie en bedreigingen (cf. https://eenvandaag.avrotros.nl/item/dierenactivisten-laatste-jaren-steeds-radicaler-een-gevaar-van-extremisme-is-imitatiegedrag/).
Bij de brand bij de eendenslachterij Duck-to in Ermelo gingen vijf vrachtwagens in vlammen op. Er vielen geen slachtoffers. Op camerabeelden is te zien dat er iemand met twee jerrycans benzine op het terrein loopt. Met één jerrycan werden de vrachtwagens begoten, de ander werd in de fabriek geplaatst. Deze is niet ontbrand. Als dat was gebeurd, dan was de hele fabriek weg. In de buurt werd een auto gesignaleerd met een Belgisch kenteken, het zou gaan om een bekende Vlaamse dierenrechtenactivist (cf. https://www.trouw.nl/binnenland/boeren-vrezen-voor-dierenextremisten-maar-geweld-komt-vooralsnog-weinig-voor~b12bc5ec/).
Volgens een Nederlandse hoogleraar sociale psychologie, die is gespecialiseerd in radicalisering, is er een trend merkbaar. Hij doet al langer onderzoek naar radicalisering bij dierenrechtenactivisten en ziet de afgelopen jaren een verharding ontstaan.
De hoogleraar waarschuwt dat bij verschillende vormen van extremisme een extra gevaar schuilgaat. «Wat bij alle vormen van extremisme gevaarlijk is, is dat mensen elkaar gaan imiteren. Dit gebeurde in Ermelo, ik kan dit ook gaan doen bij anderen. Daar moeten we niet naïef in zijn», vertelt hij.
Ook de Nederlands Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding en Veiligheid (NCTV) besteedt in de meest recente jaarverslagen aandacht aan milieu- en dierenrechtenactivisten, deze worden specifiek benoemd als gevaar. Acties van milieu- en dierenrechtenactivisten vielen de jongste jaren op tijdens de bezetting van een varkensboerderij in Boxtel en bij de dump van asbest waar windmolenparken gepland staan.
De vrees is dat het legale activisme, bijvoorbeeld demonstraties tegen dierenleed, meer en meer overslaat in extremisme, zoals de brandstichting in Ermelo, waarschuwt ook de NCTV in verschillende rapporten.
Om die reden waken politieagenten al weken geregeld over nertsenfokkerijen in Gelderland en Noord-Brabant, meldt een woordvoerder. Vooral op sociale media krijgt de politie waarschuwingen over bevrijdingsacties van de nertsen.
Wat betreft het transversaal karakter van de schriftelijke vraag: de verschillende regeringen en schakels in de veiligheidsketen zijn het eens over de fenomenen die de komende vier jaar prioritair moeten worden aangepakt. Die staan gedefinieerd in de Kadernota Integrale Veiligheid en het Nationaal Veiligheidsplan voor de periode 2016-2019, en werden besproken tijdens een Interministeriële Conferentie, waarop ook de politionele en justitiële spelers aanwezig waren. Het betreft aldus een transversale aangelegenheid met de Gewesten waarbij de rol van de Gewesten vooral ligt in het preventieve luik.
Graag had ik dan ook de volgende vragen voorgelegd:
1) Kunt u een overzicht geven van dergelijke strafbare activiteiten op en rond agrarische bedrijven in de afgelopen drie jaar? Kunt u daarbij onderscheid maken tussen het type activiteit, zoals stalbezettingen, inbraak, brandstichting, lastercampagnes en online intimidatie? Zijn er bepaalde tendensen en fenomenen op te merken?
2) Hoe vaak is in de afgelopen drie jaar aangifte gedaan tegen vormen van strafbare feiten die zijn gerelateerd aan radicaal-extremistisch dierenrechtenactivisme? Hoe vaak is in die gevallen overgegaan tot vervolging? Wat en op basis van welk strafbaar feit is in die gevallen de opgelegde straf geweest?
3) Is er volgens u sprake van radicalisering binnen activistische dierenrechtengroeperingen? Zo ja, waaruit kan u dit opmaken? Hoe uit zich dit? Kan u dit concreet toelichten?
4) Bent u van mening dat de opgelegde straffen efficiënt, doeltreffend en afdoende zijn? Zo nee, op welke punten is er volgens u verbetering mogelijk?
5) In hoeverre kunnen de strafbare activiteiten door radicaal-extremistische dierenrechtenactivisten gevolgen hebben voor het welzijn en de gezondheid van de dieren? Wat is volgens u de impact op de betrokken gezinnen? In hoeverre kunnen onze veiligheidsdiensten het gevoel van onveiligheid en bedreiging wegnemen bij geviseerde gezinnen van dergelijke bedrijven?
6) Zijn er signalen geweest van sectoren binnen de veehouderij over het ontbreken van juridische grondslagen op grond waarvan radicaal-extremistisch dierenrechtenactivisme kan worden aangepakt? Zo ja, op welke wijze gaat u deze omissies invullen? Zo nee, waarom niet?
7) Bij hoeveel strafbare activiteiten op en rond agrarische bedrijven in de afgelopen drie jaar in het buitenland bleken Belgen betrokken te zijn? Zou u ook de buitenlandse nationaliteiten kunnen meedelen die in België strafbare activiteiten op en rond agrarische bedrijven pleegden in de jongste drie jaar? Zijn er trends op te merken?
1), 2) & 7) De Algemene Nationale Gegevensbank (ANG) is een politiedatabank waarin feiten geregistreerd worden op basis van processen-verbaal die voortvloeien uit de missies van de gerechtelijke en bestuurlijke politie. Zij laat toe om tellingen uit te voeren op verschillende statistische variabelen, zoals het aantal geregistreerde feiten, de modus operandi, de voorwerpen gehanteerd bij het misdrijf, de gebruikte vervoermiddelen, de bestemmingen-plaats, enz.
Gelet op het specifieke karakter van de vragen is het niet mogelijk om op basis van de informatie beschikbaar in de ANG een antwoord op deze vragen te formuleren.
Ik kan u echter wel de volgende informatie geven. Een uitgebreide analyse van dierenrechtenactivisme zoals de Nederlandse collega’s van NCTV op jaarlijkse basis naar buiten brengen bestaat niet in ons land.
In België zijn verschillende organisaties actief die zich engageren voor dierenrechten. Om de aandacht op hun agenda en standpunten te vestigen worden op regelmatige basis allerlei acties gehouden van uiteenlopende aard. Dit kan gaan van een infostand in een winkelstraat om passanten te sensibiliseren, tot meer directe acties naar analogie met gelijkaardige internationale groeperingen. De afgelopen jaren hebben deze organisaties bijvoorbeeld protestacties gehouden aan verschillende slachthuizen en agrarische bedrijven in ons land. Deze acties waren meestal beperkt in omvang, maar wisten toch regelmatig enige media-aandacht te genereren, waarbij de boodschap vaak ook werd versterkt via de verspreiding op sociale media.
Er zijn in het recente verleden ook enkele bezettingen van bedrijven en stallingen geweest door meer radicale activisten, die zich vaak direct lieten inspireren door soortgelijke acties in het buitenland. Dit gegeven brengt ons dan ook meteen bij de internationale dimensie van deze problematiek. Gelijkgestemde activisten vinden elkaar niet alleen terug online, maar ook via internationale conferenties.
Deze vormen van directe actie worden vaak uitgevoerd door enkele kernfiguren binnen de beweging, waarbij ze soms worden bijgestaan door enkele medestanders en sympathisanten. Door deze «direct action» is de kans op een confrontatie tussen actievoerders en getroffen landbouwers of eigenaren dan ook bijzonder groot. Zo was de intussen beruchte stalbezetting in het kader van de actie «Meat The Victims» in Boxtel (NL) ook meteen de aanleiding tot de oprichting van de «Farmers Defence Force», een militantere tak binnen de Nederlandse landbouwerorganisaties.
Online stellen we ook een militante convergentie van zowel de anarchistische, als anti-speciesistische en antikapitalistische strijd vast, vergezeld van oproepen tot burgerlijke ongehoorzaamheid, directe media-acties op bepaalde symbolische plaatsen en operaties om de openbare ruimte te blokkeren om het bewustzijn van dierenrechten te verhogen.Ter info: antispeciesisme is een visie die de notie van hiërarchie tussen diersoorten verwerpt en in het bijzonder de superioriteit van de mens boven het dier.
3) Op dit moment beschik ik niet over informatie die de stelling ondersteunt dat de radicalisering onder activistische dierenrechtengroeperingen is toegenomen.
4) & 5) Deze parlementaire vragen vallen niet onder mijn bevoegdheden maar behoren tot die van de minister van Justitie.
6) Deze parlementaire vraag valt niet onder mijn bevoegdheden maar behoort tot die van de minister van Landbouw.